Prof. Dr. Nesligül Yıldırım

Tıbbi Malpraktisin Tanımı
Latince kökenli ‘malpraktis’ kelimesi, mala (kötü) ve praxis (uygulama) sözcüklerinin birleşiminden türemiş olup, genel itibarla çeşitli meslek gruplarındaki kötü ya da hatalı uygulamayı yansıtmaktadır (1-2). Bu bağlamda ‘tıbbi malpraktis’ ifadesi de sağlık çalışanlarının klinik pratiklerindeki hatalı uygulamaları kapsayan bir kavramdır. Dünya Tabipler Birliği’nin 1992 yılında yayımladığı Tıbbi Hatalara İlişkin Bildirisi’nde tıbbi malpraktis tanımına şu şekilde yer verildiği görülmektedir (3):

‘Tıbbi malpraktis, hekimin hastanın mevcut durumunun tedavisi için gerekli tıbbi bakım standardına uymaması veya hastaya sağlık hizmeti sunarken yeterli beceri göstermemesi ya da ihmalde bulunması ve bunun sonucunda hastanın doğrudan zarar görmesidir.’
Bu tanım ilk etapta biz hekimlerin aklına belki de şu soruyu getirmektedir: Her tıbbi müdahale bünyesinde az ya da çok bir risk barındırır. Hasta bu riskle karşı karşıya kaldığında hekim olarak hukuk önünde her zarardan sorumlu mu tutulacağım?

Oysa malpraktis kavramının yapısal unsurları incelendiğinde hukuk nezdinde sorumluluğun doğması için belirli kümülatif şartların varlığının arandığı görülmektedir. Bu doğrultuda malpraktis nitelendirmesinin yapılabilmesi için öncelikle bir tıbbi müdahalenin mevcudiyeti, bu müdahalenin yerleşik tıp kurallarına aykırı, kusurlu veya eksik ifa edilmesi ve son olarak da söz konusu aykırılık ile hastanın maddi yahut manevi bütünlüğünde meydana gelen zarar arasında nedensellik (illiyet) bağının bulunması gerekmektedir.

Tıbbi Malpraktis ve Komplikasyon Ayrımı
Tıbbi müdahalelerin doğası gereği sürecin mutlak bir başarı ile sonuçlanacağına dair bir garanti verilebilmesi tıbben mümkün değildir. Zira şifa olgusu, çok değişkenli ve öngörülemez birçok faktörün eş zamanlı etkisine bağlıdır. Bu nedenledir ki tıp bilimi kural ve ilkelerine tamamen uygun olarak yani kusursuz bir biçimde ifa edilen bir tıbbi müdahale dahi hastanın vücut bütünlüğünde istenmeyen etkiler yaratabilmektedir. Tıp literatüründe komplikasyon olarak adlandırılan, ortaya çıkabileceği tıp otoriteleri tarafından kabul edilen ve her türlü tedbir alınmasına rağmen kaçınılmaz olarak meydana gelen bu zararlara, hukuk düzeni malpraktis olarak yaklaşmamaktadır (4-5). Bunun önemi ise şu noktada gizlidir: Hukuk nezdinde ancak kusurlu tıbbi müdahaleler yaptırıma tabi kılınmaktadır. Bir başka ifadeyle tıbbi uygulama ile ilgili bir komplikasyon gelişmişse ve bu komplikasyon zamanında tespit edilip tıbbi açıdan uygun şekilde yönetilmişse, hastada bir zarar meydana gelmiş olsa dahi bu zarardan sağlık çalışanı ve sağlık kuruluşunun herhangi bir sorumluluğu doğmamaktadır. Ancak hatalı tıbbi uygulama nedeniyle zarar doğmuşsa hukuki, cezai ve disiplin sorumlulukları gündeme gelmektedir (6). Dolayısıyla malpraktis (tıbbi müdahale hatası, kusurlu tıbbi müdahale) ile komplikasyon (izin verilen risk) kavramlarının tefrik edilmesi, hekimin hukuki açıdan bir yaptırıma maruz kalıp kalmayacağının tespitinde kurucu öneme haizdir.

Tıbbi Malpraktis ve Komplikasyon Ayrımındaki İnce Çizgi: Kusur Unsuru
Yukarıda anlatılanlar ışığında malpraktis ve komplikasyon kavramlarını hukuken birbirinden ayıran en dinamik ve ağırlıklı parametrelerinden birinin kusur kriteri olduğunu söylemek mümkündür. Müdahalenin tıp biliminin güncel kural ve ilkelerine (tıbbi standart) ve objektif özen yükümlülüğüne aykırılık derecesini gösteren bu kriter, her somut olguda ortalama bir hekimin mesleki bilgi ve tecrübesiyle sergilemesi beklenen davranış göz önünde tutularak bilirkişiler marifetiyle değerlendirilmektedir (6-7). Yargıtay 15. Hukuk Dairesi “Tıbbi Standart” kavramını ‘hekimin tedavinin amacına ulaşması için gerekli olan ve denenerek ispatlanmış bulunan, hekim tecrübesi ve doğa bilimlerinin o anki ulaştığı düzeyi ifade etmekte olup, denenmiş ve bilinen temel meslek kurallarıdır.’ şeklinde tanımlamıştır (8). Bu bağlamda tıbbi standartlara aykırı uygulamalar, malpraktise vücut veren kusur spektrumu içerinde ele alınmaktadır.

Kusurlu davranış, kast ya da taksir suretiyle meydana gelmektedir (6). Türk Ceza Kanunu m.21/1’de kast ‘suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesi’ şeklinde tanımlanmakta iken Türk Ceza Kanunu m.22/2’de de taksir ‘dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık dolayısıyla, bir davranışın suçun kanuni tanımında belirtilen neticesi öngörülmeyerek gerçekleştirilmesi’ olarak ifade edilmektedir (9). Bu bağlamda taksiri, kasttan ayıran temel unsur, neticenin istenmemiş olmasıdır. Her halukarda tıbbi standartlardan sapma gösteren müdahalelerde; neticenin hekim tarafından amaçlandığı kasti durumlar ile zararlı sonucun istenmediği ancak tedbirsizlik, dikkatsizlik ya da meslekte tecrübesizlikle ortaya çıktığı taksirli haller, hukuk düzenimizce kusurun kurucu unsurları olarak kabul edilmektedir (5).

Tıbbi Malpraktisten Doğan Sorumluluk
Türk hukukunda malpraktis konusunu doğrudan ve müstakil bir şekilde düzenleyen hükümler bulunmamaktadır. Bu nedenle sağlık kuruluşlarının ve sağlık çalışanlarının sorumluluğu mevzuatımızın genel hükümleri kıyasen uygulanarak ve yargı içtihatları doğrultusunda belirlenmektedir (2). Bir tıbbi müdahalenin hatalı uygulanması, birden fazla sorumluluk rejiminin eş zamanlı olarak harekete geçmesine sebebiyet verebilmektedir.

1. Hekimin Hukuki Sorumluluğu

 Malpraktis nedeniyle hastada oluşan zararın giderilmesi esasına dayanan hekimin hukuki sorumluluğunda (özel hukuk sorumluluğu, medeni hukuk sorumluluğu), hekim ya da hizmet verdiği sağlık kuruluşu aleyhine adli yargıda maddi ve-veya manevi tazminat davası yürütülmektedir. Herhangi bir idari soruşturma iznine tabi olmayan bu davalar, taraflar arasındaki hukuki ilişki, tıbbi müdahalenin konusu ve zamanına göre culpa in contrahendo (sözleşme öncesi sorumluluk), sözleşme, haksız fiil veya vekaletsiz iş görme sebeplerinden birine dayanılarak genel itibarla hasta tarafından açılmaktadır. Dayanak, tazminat miktarını etkilemezken; zamanaşımı, ispat külfeti gibi konularda farklılıklar göstermektedir (10-11). Bununla birlikte hekimin kusurunun ağırlığı, hastada meydana gelen zararın büyüklüğü ve bu zararın meydana gelmesinde hastanın kendi kusuru ile katkı sağlayıp sağlamadığı (hastanın ortak kusuru) tazminat miktarının esas belirleyicileri olarak öne çıkmaktadır (11). Örneğin perkütan koroner girişim sonrası stent restenozu gelişmesi halinde hekimin stent seçimi ya da malapozisyon gibi teknik nedenlerle malpraktisi gündeme gelebilirse de hastanın antiaggregan tedavi reçete edilmesine rağmen kullanmaması ya da sigara içmeye devam etmesi gibi nedenlerle ortak kusurundan bahsedilebileceği kanaatindeyim.
Tazminat, kural olarak hastaya ödenmekle birlikte; hastanın ölümü halinde hastanın mirasçıları ya da yakınlarının da tazminat talep edebilmesi mümkün olmaktadır (12). Şöyle ki:

Türk Borçlar Kanunu m.56/2’de ölüm ya da ciddi bedensel zarar nedeniyle hastanın yakınlarının uğradığı manevi zararın tazminine yönelik şu düzenleme yer almaktadır: ‘Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.’ (13).

Keza Türk Medeni Kanunu m.25/4’te de ölenin, ölünceye kadarki manevi zararlarına ilişkin talebinin, hak sahibinin ölümü halinde mirasçılarına intikal edeceğine dair de şu düzenleme bulunmaktadır: ‘Manevî tazminat istemi, karşı tarafça kabul edilmiş olmadıkça devredilemez; miras bırakan tarafından ileri sürülmüş olmadıkça mirasçılara geçmez.’ (14). Bu düzenleme ışığında, hasta tarafından malpraktis nedenli manevi tazminat talebiyle dava açılmışsa, dava derdest iken hastanın ölümü halinde, hatalı tıbbi müdahale nedeniyle hastanın uğradığı manevi zararlarının mirasçılarına ödeneceğini ifade etmek mümkündür (14).

Ayrıca ölüm halinde ölenin ölünceye kadarki maddi zararlarının tazmini talebinin mirasçıları tarafından yapılabileceği Türk Borçlar Kanunu m.53/1-2’de düzenlenmiştir. Bu bağlamda hastanın hatalı tıbbi müdahaleye bağlı ölümü halinde, mirasçılarının cenaze giderleri ile ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıpları talep edebilmesi mümkündür. Keza Türk Borçlar Kanunu .m.53/3’deki hüküm doğrultusunda da ölen hastanın yakınlarının mirasçılık sıfatları olmasa dahi destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceklerdir (13,15).

Kamu hastanelerinde çalışan hekimlerin hatalı tıbbı müdahalelerinden doğan zararın talep edildiği davalar, idari yargıda hizmet kusuruna dayanılarak idare aleyhine açılmaktadır. İdarenin mali (hukuki) sorumluluğu çerçevesinde tazmin edilen zararlar, Anayasanın m.40/3 hükmü gereğince ilgili kamu görevlisi hekime rücu edilebilmektedir (10,12).

2. Hekimin Cezai Sorumluluğu

 Anayasamızın m.17/2’deki ‘Tıbbi zorunluluklar ve kanunda yazılı haller dışında, kişinin vücut bütünlüğüne dokunulamaz; rızası olmadan bilimsel ve tıbbi deneylere tabi tutulamaz.’ hükmü gereğince tıbbi müdahaleler, kişilerin maddi ya da manevi vücut bütünlüklerine müdahale niteliği taşımalarından ötürü kural olarak hukuka aykırı kabul edilirler (16-17). Bu aykırılık, hukuka uygunluk nedenlerinin varlığı halinde ortadan kalkar ve cezai ya da hukuki sorumluluk gündeme gelmez. Malpraktis konusundaki hukuka uygunluk nedenleri, müdahalenin yetkili hekim tarafından icra edilmesi, tıbbi endikasyona dayanılması, tıbbi standartlara uygun olması ve hastanın aydınlatılmış rızasını (aydınlatılmış onam) alınmış olmasıdır. Ceza hukuku açısından yetkili hekim, endikasyon ve aydınlatılmış rıza şartlarının sağlanmadığı hallerde suç teşkil edecek müdahalenin kasten gerçekleştirilmiş olduğu kabul edilirken; tıbbi standartlara uymama durumunda; bir başka deyişle tıp biliminin ilke ve kurallarına aykırı müdahalede bulunma, gerekli dikkat ve özeni göstermeme söz konusu olduğunda taksirden dolayı cezai sorumluluk doğabileceği kabul edilmektedir (12).

Türk Ceza Kanunu’nda tıbbi malpraktise özgü özel bir ceza normu bulunmamaktadır. Doktrinde tıbbi malpraktisin doğurabileceği cezai sorumluluğun öncelikle Türk Ceza Kanunu’nun 81 ilâ 90’ıncı maddeleri arasında düzenlenen "Hayata Karşı Suçlar" (kasten öldürme, taksirle öldürme gibi) ile "Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar" (kasten/taksirle yaralama, insan üzerinde deney gibi) kapsamında ele alınacağı değerlendirilmektedir. Bununla birlikte hekimler mesleklerini icra ederken doğrudan tanı ve tedavi süreciyle veya tıbbi standartların ihlaliyle ilgili olmayan, Türk Ceza Kanunu’nda düzenlenen genel veya mesleğe özgü suç tiplerini de işleyebilirler (9,18). Türk Ceza Kanunu m.136’da düzenlenen ‘Verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme’ suçu, m.204 ve m.210’da düzenlenen belgede sahtecilik suçları bunlardan bazılarıdır (9).

Hukuki sorumluluk açısından herhangi bir izin ya da karar aranmaksızın hasta ya da hasta yakınlarının, hekim ya da sağlık kuruluşu aleyhine doğrudan tazminat davası açabildiğinden yukarıda bahsetmiştik. Cezai sorumlukta ise suçtan zarar görenin doğrudan dava açabilmesi söz konusu değildir. Ceza davaları, genel itibarla, savcılık makamının yürüttüğü soruşturma süreci sonrasında hazırladığı iddianamenin kovuşturma makamı (ceza mahkemesi) tarafından kabulü halinde açılmaktadır. Hekimlere yönelik hatalı tıbbi müdahaleye dayanarak ceza kovuşturması açılması ise kanunun gösterdiği idari merciin iznine bağlıdır. Şöyle ki:
Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu Ek Madde 18’de ‘Yükseköğretim Kanununun 53 üncü maddesinde yer alan soruşturma usulüne tabi olanlar hariç olmak üzere, kamu veya özel sağlık kurum ve kuruluşları ve vakıf üniversitelerinde görev yapan hekim ve diş hekimleri ile diğer sağlık meslek mensuplarının sağlık mesleğinin icrası kapsamında yaptıkları muayene, teşhis ve tedaviye ilişkin tıbbi işlem ve uygulamalar nedeniyle yapılan soruşturmalar hakkında 2/12/1999 tarihli ve 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır. Soruşturma izni, Sağlık Bakanlığı bünyesinde kurulan Mesleki Sorumluluk Kurulu tarafından verilir.’ hükmü yer almaktadır (19). Bu çerçevede Mesleki Sorumluluk Kurulu, 2547 sayılı devlet üniversitelerinde çalışan hekimler hariç olmak üzere kamu, özel ya da vakıf üniversitelerinde çalışan hekimlerin malpraktis nedeniyle cezai soruşturmaya tabi tutulabilmesi için yasal bir izin mercii konumundadır.
Devlet üniversitelerinde görev yapan hekimlere (öğretim üyeleri, öğretim görevlileri ve araştırma görevlileri) yönelik ceza soruşturma usul ve esasları ise 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu m.53/c’de düzenlenmiş olup; soruşturma işlemleri Cumhuriyet savcıları eliyle değil; ilgili kanunda belirtilen yetkili makamlar veya bu makamların görevlendireceği soruşturmacılar vasıtasıyla yürütülmektedir. Buradan çıkan kararın ‘lüzum-u muhakeme’ (soruşturmanın açılması) olması halinde itiraz üzerine; ‘men-i muhakeme’ (soruşturmanın açılmaması) olması durumunda ise kendiliğinden Danıştay tarafından değerlendirilerek nihai karar kesin olarak verilmektedir (20).

3. Hekimin Mesleki (Etik) Sorumluluğu

 Tabip Odaları, odaya kayıtlı olmasalar dahi, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde mesleğini uygulayan ve tıbbi deontoloji ve hekimlik meslek etiği kurallarına aykırı davranan hekimler hakkında soruşturma açmaya ve disiplin cezası vermeye yetkilidir (21). Bu yetkiyi, Türk Tabipleri Birliği Kanunu ve Türk Tabipleri Birliği Disiplin Yönetmeliği’nden almaktadır (22,23). Türk Tabipleri Birliği Kanunu, 1219 Sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun, Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi, Hekimlik Meslek Etiği Kuralları, Türk Tabipleri Birliği ve tabip odaları tarafından çıkarılmış düzenleyici işlemler ile hekimleri ilgilendiren diğer mevzuat hükümlerine aykırı davranan hekim hakkında soruşturma ve kovuşturma yürütülerek uyarma cezası, para cezası, geçici olarak meslekten alıkoyma cezası ve oda bölgesinde çalışmanın yasaklanması cezası verilebilmektedir (21,23). Malpraktis iddialarına konu olan tıbbi müdahaleler bakımından da tabip odalarının disiplin soruşturması yürütmesi ve fiilin niteliği ve ağırlığına göre disiplin yaptırımı uygulaması mümkündür (24).

Sonuç
Dünya Tabipler Birliği’nin 2005 yılında yayımladığı ve 2021 yılında revize edilen Tıbbi Sorumluluk Bildirgesi’nde dünya genelinde tıbbi sorumluluğa ilişkin başvuru ve taleplerin sıklığında ve ciddiyetindeki artış olduğu vurgulanmıştır. Aynı bildirgede bu durum, tıp alanındaki risk alanını genişleten inovasyonlar, sağlık hizmeti maliyetlerini sınırlamaya yönelik baskılar, erişilebilir bir hak olan sağlığa erişim hakkı ile garanti altına alınması mümkün olmayan sağlıklı olma hakkının birbirine karıştırılması, medya ve çeşitli savunuculuk gruplarının hekimlere yönelik güven zedeleyici söylemleri ile ilişkilendirilmiştir (25). Bu bağlamda tıbbi müdahalelerin hukuki boyutunun hekimler tarafından derinlemesine analiz edilmesinin ve yasal sorumluluk sınırlarının netleştirilmesinin, modern tıp pratiğinin ayrılmaz bir unsuru olduğunu söylememiz mümkündür. Konuya kardiyolog perspektifinden bakıldığında ise özellikle son dönemde kardiyoloji alanında değişen ve gelişen tanısal ve terapötik yaklaşımların malpraktis iddialarına zemin hazırlayabilecek karmaşık komplikasyonları beraberinde getirebildiği göze çarpmaktadır. Medikal teknolojilerdeki bu hızlı dönüşüm, kardiyologlar için tanı ve tedavide çığır açarken, hukuk nezdindeki sorumluluk alanlarında yönetilmesi gereken yeni ve dinamik bir risk cephesi yaratmaktadır.

Kaynaklar

1. Caymaz M. Sağlık Personelinin Tıbbi Uygulama Hataları Üzerine Bir Araştırma.Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 2015; 2(4): 1-14. 
2. Kaya Ş, Yumak S. Malpraktis (Kötü/Hatalı Uygulama) Kurumuna Sağlık Hukuku Açısından Genel Bir Bakış. Eskişehir Barosu Dergisi 2024; 40. Yıl Özel Sayısı: 50-80.
3. World Medical Association Statement on Medical Malpractice. https://www.wma.net/policies-post/world-medical-association-statement-on-medical-malpractice. Erişim tarihi: 06.09.2026.
4. Eyigün MB. 2018-2022 Yılları Arasında Yargıtay Tarafından Malpraktis Davaları Hakkında Verilen Kararların Değerlendirilmesi. Tıpta Uzmanlık Tezi. İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı, İstanbul, 2024.
5. Hakeri H. Tıp Hukukunda Malpraktis Komplikasyon Ayrımı. Toraks Cerrahisi Bülteni 2014; 5(1): 23-8.
6. Özcan Z, Özcanoğlu B, Yargıtay İçtihatları Işığında Malpraktis Komplikasyon Ayrımına Bağlı İspat Sorunları. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi 2020; 8(16): 289-315.
7. Yıldırım N. Tıp Hukuku Ekseninde Hak ve Yükümlülükler. Adalet Yayınevi, 1. Baskı, Ankara, 2022.
8. Yargıtay 15 HD. T. 30.09.2019, 2019/2716 E, 2019/3692 K. https://karararama.yargitay.gov.tr/Erişim tarihi: 08.09.2026
9. Türk Ceza Kanunu, Kanun Numarası: 5237, Kabul Tarihi: 26.9.2004, Yayımlandığı R. Gazete: 12.10.2004 Sayı 25611.
10. Kurt S. Malpraktis Davalarında İspat ve Deliller. Yüksek Lisans Tezi. Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara, 2026.
11. Özdemir H. Hekimin Hukuki Sorumluluğu. ERÜHFD 2016; 11(1): 33-81.
12. Hakeri H. Tıp Hukuku El Kitabı, 24. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2021
13. Türk Borçlar Kanunu, Kanun Numarası: 6098, Kabul Tarihi: 11.1.2011, Yayımlandığı R. Gazete: 4.2.2011, Sayı 27836.
14. Türk Medeni Kanunu, Kanun Numarası: 4721, Kabul Tarihi: 22.11.2001, Yayımlandığı R. Gazete: 8.12.2001, Sayı 24607.
15. Kılıçoğlu AM. Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Turhan Kitabevi Yayınları. Yeni Türk Borçlar Kanunu’na Göre Genişletilmiş 23. Baskı, Ankara, 2019.
16. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, Kanun Numarası: 2709, Kabul Tarihi: 18.10.1982, Yayımlandığı R. Gazete: 9.11.1982, Sayı 17863.
17. Adıgüzel S. Yoğun Bakım Ünitelerinde Aydınlatma ve Onam Alma Yükümlülüğü. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversiresi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı, İstanbul, 2011.
18. Koçak MF. Taksirle Yaralama Suçu Çerçevesinde Hekimin Savunmacı Tıbbi Müdahaleden Doğan Cezai Sorumluluğu. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Anabilim Dalı. İstanbul, 2021.
19. Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu, Kanun Numarası: 3359, Kabul Tarihi: 7.5.1987, Yayımlandığı R. Gazete: 15.5.1987, Sayı 19461.
20. Öztürk İ, Sümer AE. Yükseköğretim Personeli Hakkındaki Şikayetler Üzerine Verilen Ceza Soruşturması Açılmaması Kararlarının Hukuki Niteliği ve Yargısal Denetimi. TAAD 2022; 13(50): 279-304.
21. Ersoy V, Güler M. Disiplin Soruşturması ve Kovuşturmasında Yöntem. Türk Tabipleri Birliği Yayınları. 1. Baskı, Ankara, 2006.
22. Türk Tabipleri Birliği Kanunu, Kanun Numarası: 6023, Kabul Tarihi: 23.1.1953, Yayımlandığı R. Gazete: 31.1.1953 Sayı 8323.
23. Türk Tabipleri Birliği Disiplin Yönetmeliği. Yayımlandığı R. Gazete: 28.4.2004 Sayı 25446.
24. Taşçı Bİ. Kamuda Çalışan Hekimlere Tabip Odalarınca Disiplin Cezası Verilmesi Sorunu. Ombudsman Akademik 2022; 8(16): 257-86.
25. WMA Statement on Medical Liability. https://www.wma.net/policies-post/wma-statement-on-medical-liability-reform/. Erişim tarihi: 06.09.2026